Sorunun Detayı

“Allah, Hz. Ademin belinden ademoğullarını zerreler halinde çıkardı ve onlara ben sizin rabbiniz değil miyim diye sordu. Onlar da evet dediler, sonra hepsi zerreler haline gelip Hz. Adem’in beline girdiler,” hadisi sahih midir, senedi sağlam mıdır?

Cevap

Soruda geçen konuyla ilgili ayetin meali şöyledir:

“Hani Rabbin, Âdem oğullarının bellerinden soylarını çıkarmış ve onları kendilerine karşı şahit tutmuştu. 'Ben sizin Rabbiniz değil miyim?' diye sorunca, onlar 'Evet, Rabbimizsin, buna şahitlik ederiz' dediler. O sizi böylece şahit tuttu ki, kıyamet gününde 'Biz bundan habersizdik' demeyesiniz.” (Araf, 7/172)

- Kaynaklarda, özellikle soruda yer alan “sonra hepsi zerreler haline gelip Hz. Adem’in beline girdiler” manasına gelen bir ifadeye rastlayamadık.

- Gördüğümüz kadarıyla, bu manaya yakın iki rivayet şöyledir:

1) İbn Abbas’tan (mevkuf olarak) nakledilen ilgili hadis rivayetinin tercümesi şöyledir:

“Allah, Ademi yarattı, sonra onun belinden zürriyetini zerreler halinde çıkardı, onlarla konuştu, sonra onları beline iade etti. Onlardan hiç bir fert kalmamak üzere -herkes- konuştu ve (ben sizin rabbiniz değil miyim? sorusuna karşılık) ‘Benim Rabbim Allah’tır’ dedi.” (bk. Taberi, ilgili ayetin tefsiri/13/238)

2) Suyuti’nin bildirdiğine göre, İbn Hanbel, Nesai, Hâkim, Beyhaki, İbn Abbas’tan (merfu olarak) yaptıkları rivayette Hz. Peygamber şöyle buyurmuştur:

“Muhakkak ki Allah, Naman’da (Arefe/Arafat dağında) ademin belinden misak aldı. Onun belinden ektiği bütün zürriyetini çıkardı, birer zerre gibi serpip önüne koydu. Sonra onlarla konuşup dedi ki:‘Ben sizin Rabbiniz değil miyim?’ Onlar da ‘Evet, biz buna şehadet ederiz…’ dediler” (Suyuti, ed-Durru’l-Memnsur, ilgili ayetin tefsiri/3/601)

- Hâkim bu hadis için “sahih” demiş, Zehebi de ona muvafakat etmiştir. (bk. Müstedrek/Telhis, 1/80)

Sorularla İslamiyet