Türkiye, 18 İslam ülkesi ile tercihli ticaret sistemi kurarak gümrük
duvarlarını kademeli olarak kaldırmaya hazırlanıyor. Eylül ayında
imzalanacak anlaşma ile Birleşik Arap Emirlikleri, Bangladeş, Fas, Gine,
İran, Kamerun, Katar, Libya, Lübnan, Maldivler, Malezya, Mısır, Pakistan,
Senegal, Suriye, Tunus, Uganda ve Ürdün ile yüksek gümrük ve tarife dışı
engeller ortadan kaldırılacak. Gümrük duvarlarının kaldırılmasıyla İslam
ülkeleri arasındaki ticarette patlama bekleniyor.
'İslam Konferansı Örgütü Üyesi Ülkeler Arasında Tercihli Ticaret Sistemi
(Trade Preferential System among the Member Countries of the Organisation of
Islamic Conference-TPS-OIC)' projesi, çerçeve anlaşmasının imzalanmasından
26 yıl sonra hayata geçiriliyor. Tercihli Ticaret Sistemi Çerçeve Anlaşması,
ülkeler arasında, aşamalı biçimde gümrük tarifelerinde indirimler
yapılmasının yanı sıra ticareti zorlaştıran tarife-dışı engellerin
azaltılmasını ve zamanla kaldırılmasını öngörüyor. Tercihli ticaret
sisteminin uygulamasını sağlayacak çalışmaları yürütmek üzere, anlaşmayı
onaylayan 18 ülkenin temsilcilerinin katıldığı Ticaret Müzakereleri
Komitesi'nin projeyi yaşama geçirecek menşe kuralları anlaşması eylülde
Ankara'da imzalanacak. Tercihli ticarete geçişin yasal altyapısı tamamlanmış
olacak. İslam ülkeleri arasındaki ticaretin ilk defa avantajlı bir rejimle,
ortak kurallar zemininde yapılması sağlanacak. Sistemin kapsamı gelecekte
daha da genişletilebilecek ve İslam ülkeleri arasında malların, hizmetlerin
ve sermayenin serbestçe hareket edebileceği bütünleşmenin aşamalı biçimde
oluşturulmasının önü açılacak.

Tarifeler, kademeli indirilecek

İslam ülkeleri arasında, tarife indirimlerinde kullanılacak yöntemi ortaya
koyan Tercihli Tarife Protokolü'nde (Pretas) yürürlük için onay sürecinde
bulunuluyor. Bu çerçevede, taraf ülkelerin, toplam gümrük tarife
satırlarının yüzde 7'sinde dört yılda eşit dilimler halinde (en az gelişmiş
ülkeler için altı yıl) gümrük vergisi indirimine gitmeleri sağlanacak.
İndirime konu olacak tarife satırlarında tarife-dışı ve tarife benzeri
engellerin tamamı kaldırılacak. Söz konusu indirimler sonucunda, tarife
satırlarından gümrük vergisi yüzde 25'in üzerinde olanların gümrük vergileri
yüzde 25'e, yüzde 15 ile 25 arasında olanların yüzde 15'e, yüzde 10 ile 15
arasında olanların ise yüzde 10'a düşürülecek. Protokol kapsamındaki özel
bir düzenleme ile isteyen ülkelere, normal tarife indirimi yöntemiyle
yapılan indirimin de ötesine geçecek, daha ileri düzeyde bir tarife
indirimine gitme hakkı tanındı. Böylece, ekonomik gelişmişlik seviyesi daha
yüksek olan üye ülkeler, gönüllülük esasına dayalı olarak kendi aralarında
daha kapsamlı bir liberalleşmeye gidebilecek. Ankara, Anka